Jaki system gry jest najlepszy? Co liczy się w piłce nożnej przede wszystkim – technika czy siła fizyczna, piękny styl czy zwycięstwo za wszelką cenę? Takie dyskusje trwają od momentu, gdy futbol z rozrywki dla studentów w XIX-wiecznej Anglii zmienił się w grę, która zawładnęła wyobraźnią milionów ludzi. A nikt nie opisał ewolucji futbolu na przestrzeni dekad lepiej niż Jonathan Wilson w kultowej Odwróconej piramidzie. Oto najnowsze, zaktualizowane wydanie książki nazywanej często piłkarską biblią.

Jak pod wpływem zaciętej rywalizacji w Premier League zmieniało się podejście do futbolu Pepa Guardioli i Jürgena Kloppa, dwóch genialnych strategów, którzy wymyślili tiki-takę i gegenpressing? Co takiego zdarzyło się w piłkarskiej strategii w ciągu ostatnich lat na arenie klubowej i reprezentacyjnej? Czy czeka nas kolejna futbolowa rewolucja?

To książka, którą powinien przeczytać każdy trener, piłkarz czy kibic. Odwrócona piramida jest bowiem fascynującą historią ewolucji zachodzącej bezustannie w taktyce od zarania futbolu po współczesność, a zarazem opowieścią o starciach niezwykłych piłkarskich umysłów, które sprawiły, że bezwładna kopanina na trawie zmieniła się w wyrafinowaną batalię koncepcji i idei.

***

Gdyby w szkołach istniał przedmiot „piłka nożna”, Odwrócona piramida należałaby do lektur obowiązkowych. Żadna inna książka nie tłumaczy tak dogłębnie tego, jak rozwijał się ten sport i jak wielcy trenerzy dochodzili do rozwiązań, które wydają nam się w przypadku futbolu oczywiste.

Andrzej Gomołysek, taktycznie.net

Lektura dla tych, którym nie wystarcza efekt końcowy, ludzi chcących poznać kulisy piłkarskiego spektaklu. Vademecum wszystkiego, co trzeba wiedzieć o taktyce. Książka doskonała od pierwszej do ostatniej strony.

Robert Podoliński, trener, ekspert TVP Sport

Niesamowite połączenie historii taktyki futbolu z historią dyscypliny świadczy i o klasie autora, i o tym, jak istotna jest znajomość tej relacji. Lektura Odwróconej piramidy po prostu podnosi świadomość odbiorcy, niezależnie od tego, czy za tę książkę chwyci José Mourinho, czy niedzielny kibic śledzący mecze sprzed telewizora.

Michał Zachodny, Viaplay

Każdy trener musi znać ewolucję futbolu, w tym rolę piłkarzy w różnych systemach gry. To pozwala tworzyć własną filozofię zwyciężania. Odwrócona piramida to interesująca lektura ukazująca, jak piłka nożna zmieniała się na przestrzeni lat i jak różnorodne były ustawienia drużyn. Warto analizować powody, dla których tak się stało.

Jerzy Engel, selekcjoner polskiej kadry 2000-2002

Pomeczowa dyskusja kibiców (podczas Euro 2004 w Portugalii) opisana we wstępie książki obnaża ignorancję wielu fanów. Odmienna kultura konsumowania futbolu w krajach, w których zakorzenione jest bardziej analityczne spojrzenie na boiskowe poczynania, przydałaby się także Polakom. Odwrócona piramida może nam w tym pomóc.

Przemysław Mamczak, EkstraTrener.pl

BIOGRAM

Jonathan Wilson

Brytyjski pisarz i dziennikarz sportowy. Założyciel i redaktor kwartalnika „The Blizzard”, współpracownik dziennika „The Guardian”. Autor wielu głośnych książek, m.in. o futbolu w Europie Środkowej, Brianie Cloughu, braciach Charltonach, Sunderlandzie, Manchesterze United i pozycji bramkarza. Nakładem Wydawnictwa SQN ukazały się jego cztery publikacje: Aniołowie o brudnych twarzach. Piłkarska historia Argentyny (2018), Anatomia Liverpoolu. Historia w dziesięciu meczach (2019), Odwrócona piramida. Historia taktyki piłkarskiej (2021) i Dziedzictwo Barcelony, dziedzictwo Cruyffa. Ewolucja piłkarskiej taktyki: od futbolu totalnego do filozofii Guardioli (2021) i Nazwiska dawno niesłyszane (2023).