Sercem każdego Kościoła lokalnego, każdej diecezji, pozostaje świątynia biskupia zwana od greckiego określenia tronu (krzesła), na którym zasiada arcypasterz, katedrą. Tu sprawowane są najważniejsze nabożeństwa i inne święta, poczynając od uroczystego objęcia rządów i ingresu biskupiego, przez udzielanie święceń biskupich, kapłańskich i diakońskich, pogrzeby, stałe elementy roku liturgicznego, po wydarzenia nadzwyczajne, jak synody i kongresy.

W granicach Rzeczypospolitej Polskiej istnieje dziś 14 metropolii łacińskich, w których skład wchodzi tyleż archidiecezji i 27 diecezji. W każdej z nich znajduje się archikatedra lub katedra, w dwunastu godność kościoła biskupiego dzielona jest z inną świątynią, czyli konkatedrą, a w dwóch wypadkach nawet z dwiema. Liczbę 58 omówionych w tym tomie budowli dopełnia wznosząca się w Warszawie katedra polowa Wojska Polskiego.